(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

భీష్మపర్వ - అధ్యాయ 106

॥ శ్రీః ॥
6.106. అధ్యాయః 106
Mahabharata - Bhishma Parva - Chapter Topics
భీష్మపరాక్రమమమృష్యతా కృష్ణేన రథాదవరుహ్య తద్వధాయాభియానం ॥ 1 ॥
అర్జునేన పశ్చాదనుధావ్య నివర్తితస్య కృష్ణస్య తేన సహ పునా రథారోహణం ॥ 2 ॥
Mahabharata - Bhishma Parva - Chapter Text
సంజయ ఉవాచ। 6-106-0x(4199)(43542)
తతః పితా తవ క్రుద్ధో నిశితైః సాయకోత్తమైః।
ఆజఘాన రణే పార్థాన్సహసేనాన్సమంతతః ॥ 6-106-1(43543)
భీమం ద్వాదశభిర్విద్ధ్వా సాత్యకిం నవభిః శరైః ।
నకులం చ త్రిభిర్విద్ధ్వా సహదేవం చ సప్తభిః ॥ 6-106-2(43544)
యుధిష్ఠిరం ద్వాదశభిర్బాహ్వోరురసి చార్పయత్।
ధృష్టద్యుంనం తతో విద్ధ్వా ననాద సుమహాబలః ॥ 6-106-3(43545)
తం ద్వాదశాఖ్యైర్నకులో మాధవశ్చ త్రిభిః శరైః ।
ధృష్టద్యుంనశ్చ సప్తత్యా భీమసేనశ్చ సప్తభిః ।
యుధిష్ఠిరో ద్వాదశభిః ప్రత్యవిధ్యత్పితామహం ॥ 6-106-4(43546)
ద్రోణస్తు సాత్యకిం విద్ధ్వా భీమసేనమవిధ్యత ।
ఏకైకం పంచభిర్బాణైర్యమదండోపమైః శితైః ॥ 6-106-5(43547)
తౌ చ తం ప్రత్యవిధ్యేతాం త్రిభిస్త్రిభిరజిహ్మగైః ।
తోత్రైరివ మహానాగం ద్రోణం బ్రాహ్మణపుంగవం ॥ 6-106-6(43548)
సౌవీరా కితవాః ప్రాచ్యాః ప్రతీచ్యోదీచ్యమాలవాః ।
అభీషాహాః శూరసేనాః శిబయోఽథ వసాతయః।
సంగ్రమే నాజహుర్భీష్మం వధ్యమానాః శితైః శరైః ॥ 6-106-7(43549)
తథైవాన్యే మహీపాలా నానాదేశసమాగతాః ।
పాండవానభ్యవర్తంత వివిధాయుధపాణయః ।
తథైవ పాండవా రాజన్పరివవ్రుః పితామహం ॥ 6-106-8(43550)
స సమంతాత్పరివృతో రథౌఘైరపరాజితః ।
గహనేఽగ్నిరివోత్సృష్టః ప్రజజ్వాల దహన్పరాన్ ॥ 6-106-9(43551)
రథాగ్న్యగారశ్చాపార్చిరసిశక్తిగజేంధనః ।
శరస్ఫులింగో భీష్మాగ్నిర్దదాహ క్షత్రియర్షభాన్ ॥ 6-106-10(43552)
` యథా హి సుమహానగ్నిః కక్షే చరసి సానిలః ।'
తథా భీష్మో మహారాజ దివ్యమస్త్రముదీరయన్ ॥ 6-106-11(43553)
సువర్ణపుంఖైరిషుభిర్గార్ధ్రపక్షైః సుతేజనైః ।
కర్ణినాలీకనారాచైశ్ఛాదయామాస తద్బలం ॥ 6-106-12(43554)
అపాతయద్ధ్వజాంశ్చైవ రథినశ్చ శితైః శరైః ।
ముండతాలవనానీవ చకార స రథవ్రజాన్ ॥ 6-106-13(43555)
నిర్మనుష్యాన్రథాన్రాజన్గజానశ్వాంశ్చ సంయుగే।
అకరోత్స మహాబాహుః సర్వశస్త్రభృతాం వరః ॥ 6-106-14(43556)
తస్య జ్యాతలనిర్ఘోషం విస్ఫూర్జితమివాశనేః।
నిశంయ సర్వభూతాని సమకంపంత భారత ॥ 6-106-15(43557)
అమోఘా హ్యపత్నబాణాః పితుస్తే భరతర్షభ।
నాసజ్జంత తనుత్రేషు భీష్మచాపచ్యుతాః శరాః ॥ 6-106-16(43558)
హతవీరాన్రథాన్రాజన్సంయుక్తాంజవనైర్హయైః ।
అపశ్యామ మహారాజ హ్రియమాణాన్రణాజిరే ॥ 6-106-17(43559)
చేదికాశికరూషాణాం సహస్రాణి చతుర్దశ ।
మహారథాః సమాఖ్యాతాః కలపుత్రాస్తనుత్యజః ।
అపరావర్తినః సర్వే సువర్ణవికృతధ్వజాః॥ 6-106-18(43560)
సంగ్రామే భీష్మమాసాద్య వ్యాదితాస్యమివాంతకం।
నిమగ్నాః పరలోకాయ సవాజిరథకుంజరాః ॥ 6-106-19(43561)
భగ్నాక్షోపస్కరాన్కాంశ్చిద్భగ్నచక్రాంశ్చ భారత।
అపశ్యామ మహారాజ శతశోఽథ సహస్రశః ॥ 6-106-20(43562)
సవరూథై రథైర్భగ్నై రథిభిశ్చ నిపాతితైః ।
శరైః సుకవచైశ్ఛిన్నైః పట్టసైశ్చ విశాంపతే ॥ 6-106-21(43563)
గదాభిర్భిండిపాలైశ్చ నిశితైశ్చ శిలీముఖైః ।
అనుకర్షైరుపాసంగైశ్చక్రైర్భగ్నైశ్చ మారిష ॥ 6-106-22(43564)
బాహుభిః కార్ముకైః ఖంగైః శిరోభిశ్చ సకుండలైః।
తలత్రైరంగులిత్రైశ్చ ధ్వజైశ్చ వినిపాతితైః।
చాపైశ్చ బహుధా చ్ఛిన్నైః సమాస్తీర్యత మేదినీ ॥ 6-106-23(43565)
గజారోహా గజాన్రాజన్హయాంశ్చ హయసాదినః ।
అభిపేతుర్ద్రుతం తత్ర శతశోఽథ సహస్రశః ॥ 6-106-24(43566)
యతమానాశ్చ తే వీరా ద్రవమాణాన్మహారథాన్।
నాశక్నువన్వారయితుం భీష్మబాణప్రపీడితాన్ ॥ 6-106-25(43567)
మహేంద్రసమవీర్యేణ వధ్యమానా మహాచమూః ।
అభజ్యత మహారాజ న చ ద్వౌ సమధావతాం ॥ 6-106-26(43568)
ఆవిద్ధరథనాగాశ్వం పతితధ్వజసంకులం ।
అనీకం పాండుపుత్రాణాం హాహాభూతమచేతనం ॥ 6-106-27(43569)
జఘానాత్ర పితా పుత్రం పుత్రశ్చ పితరం తథ।
ప్రియం సఖాయ చాక్రందే సఖా దైవబలాత్కృతః ॥ 6-106-28(43570)
విముచ్య కవచానన్యే పాండుపుత్రస్య సైనికాః ।
ప్రకీర్య కేశాంధావంతః ప్రత్యదృశ్యంత సర్వశః ॥ 6-106-29(43571)
తద్గోకులమివోద్భ్రాంతముద్భాంతరథకూబరం ।
దదృశే పాండుపుత్రస్య సైన్యమార్తస్వరం తదా ॥ 6-106-30(43572)
ప్రభజ్యమానం సైన్యం తు దృష్ట్వా యాదవనందనః ।
ఉవాచ పార్థం బీభత్సుం నిగృహ్య రథముత్తమం ॥ 6-106-31(43573)
శ్రీభగవానువాచ। 6-106-32x(4200)
అయం స కాలః సంప్రాప్తః పార్థ యః కాంక్షితస్తవ।
ప్రహరాస్మై నరవ్యాఘ్ర భీష్మాయాహవశోభినే ॥ 6-106-32(43574)
యత్పురా కథితం వీర త్వయా రాజ్ఞాం సమాగమే।
విరాటనగరే తాత సంజయస్య సమీపతః ॥ 6-106-33(43575)
భీష్మద్రోణముఖాన్సర్వాంధార్తరాష్ట్రస్య సైనికాన్ ।
సానుబంధాన్హనిష్యామి యే మాం యోత్స్యంతి సంగరే ॥ 6-106-34(43576)
ఇతి తత్కురు కౌంతేయ సత్యం వాక్యమరిందమ।
క్షత్రధర్మమనుస్మృత్య యుధ్యస్వ విగతజ్వరః ॥ 6-106-35(43577)
సంజయ ఉవాచ। 6-106-36x(4201)
ఇత్యుక్తో వాసుదేవేన తిర్యగ్దృష్టిరధోముఖః।
అకామ ఇవ బీభత్సురిదం వచనమబ్రవీత్ ॥ 6-106-36(43578)
అవధ్యానాం వధం కృత్వా రాజ్యం వా నరకోత్తరం ।
దుఃఖాని వనవాసే వా కిం ను మే సుకృతం భవేత్ ॥ 6-106-37(43579)
చోదయాశ్వాన్యతో భీష్మః కరిష్యే వచనం తవ।
పాతయిష్యామి దుర్ధర్షం భీష్మం కురుపితామహం ॥ 6-106-38(43580)
సంజయ ఉవాచ। 6-106-39x(4202)
స చాశ్వాన్రజతప్రఖ్యాంశ్చోదయామాస మాధవః।
యతో భీష్మస్తతో రాజందుష్ప్రేక్ష్యో రశ్మివానివ । 6-106-39(43581)
తతస్తత్పునరావృత్తం యుధిష్ఠిరబలం మహత్।
దృష్ట్వా పార్థం మహాబాహుం భీష్మాయోద్యతమాహవే ॥ 6-106-40(43582)
తతో భీష్మః కురుశ్రేష్ఠః సింహవద్వినదన్ముహుః ।
ధనంజయరథం శీఘ్రం శరవర్షైరవాకిరత్ ॥ 6-106-41(43583)
క్షణేన స రథస్తస్య సహయః సహసారథిః ।
శరవర్షేణ మహతా న ప్రాజ్ఞాయత భారత ॥ 6-106-42(43584)
వాసుదేవస్త్వసంభ్రాంతో ధైర్యమాస్థాయ సత్వరః ।
చోదయామాస తానశ్వాన్వినున్నాన్భీష్మసాయకైః ॥ 6-106-43(43585)
తతః పార్థో ధనుర్గృహ్య దివ్యం జలదనిఃస్వనం ।
పాతయామాస భీష్మస్య ధనుశ్ఛిత్త్వా శితైః శరైః ॥ 6-106-44(43586)
స చ్ఛిన్నధన్వా కౌరవ్యః పునరన్యన్మహద్ధనుః ।
నిమేషాంతరమాత్రేణ సజ్యం చక్రే పితా తవ ॥ 6-106-45(43587)
చకర్ష చ తతో దోర్భ్యాం ధనుర్జలదనిఃస్వనం ।
అథాస్య తదపి క్రుద్ధశ్చిచ్ఛేద ధనురర్జునః ।
తస్య తత్పూజయామాస లాఘవం శంతనోః సుతః ॥ 6-106-46(43588)
గాంగేయస్త్వబ్రవీత్పార్థం ధన్విశ్రేష్ఠమరిందమ।
సాధుసాధు మహాబాహో సాధు కుంతీసుతేతి చ ॥ 6-106-47(43589)
సమాభాష్యైవమపరం ప్రగృహ్య రుచిరం ధనుః।
ముమోచ సమరే భీష్మః శరాన్పార్థరథం ప్రతి ॥ 6-106-48(43590)
అదర్శయద్వసుదేవో హయయానే పరం బలం।
మోఘాన్కుర్వఞ్శరాంస్తస్య మండలాని నిదర్శయన్ ॥ 6-106-49(43591)
శుశుభాతే నరవ్యాఘ్రౌ తౌ భీష్మశరవిక్షతౌ ।
గోవృషావివ సంరబ్ధౌ విషాణోల్లిఖితాంకితౌ ॥ 6-106-50(43592)
వాసుదేవస్తు సంప్రేక్ష్య పార్థస్య మృదుయుద్ధతాం ।
భీష్మం చ శరవర్షాణి సృజంతమనిశం యుధి ॥ 6-106-51(43593)
ప్రతపంతమివాదిత్యం మధ్యమాసాద్య సేనయోః ।
వరాన్వరాన్వినిఘ్నంతం పాండుపుత్రస్య సైనికాన్ ॥ 6-106-52(43594)
యుగాంతమివ కుర్వాణం భీష్మం యౌధిష్ఠిరే బలే ।
నామృష్యత మహాబాహుర్మాధవః పరవీరహా ॥ 6-106-53(43595)
ఉత్సృజ్య రజతప్రఖ్యాన్హయాన్పార్థస్య మారిష ।
వాసుదేవస్తతో యోగీ ప్రచస్కంద మహారథాత్ ॥ 6-106-54(43596)
అభిదుద్రావ భీష్మం స భుజప్రహరణో బలీ।
ప్రతోదపాణిస్తేజస్వీ సింహవద్వినదన్ముహుః ॥ 6-106-55(43597)
దారయన్నివ పద్భ్యాం స జగతీం జగదీశ్వరః ।
క్రోధతాంరేక్షణః కృష్ణో జిఘాంసురమితద్యుతిః ॥ 6-106-56(43598)
గ్రసన్నివ చ తేజాంసి తావకానాం మహాహవే ।
దృష్ట్వా మాధవమాక్రందే భీష్మాయోద్యతమంతికే ॥ 6-106-57(43599)
హతో భీష్మో హతో భీష్మ ఇతి తత్రస్మ సైనికాః ।
క్రోశంతః ప్రాద్రవన్సర్వే వాసుదేవభయాతురాః ॥ 6-106-58(43600)
పీతకౌశేయసంవీతో మణిశ్యామో జనార్దనః ।
శుశుభే విద్రవన్భీష్మం విద్యున్మాలీ యథాంబుదః ॥ 6-106-59(43601)
స సింహ ఇవ మాతంగం యథర్షభ ఇవర్షభం ।
అభిదుద్రావ వేగేన వినదన్యాదవర్షభః ॥ 6-106-60(43602)
తమాపతంతం సంప్రేక్ష్య పుండరీకాక్షమాహవే।
అసంభ్రమం రణే భీష్మో విచకర్ష మహద్ధనుః ।
ఉవాచ చైవ గోవిందమసంభ్రాంతేన చేతసా ॥ 6-106-61(43603)
ఏహ్యేహి పుండరీకాక్ష దేవదేవ నమోస్తు తే ।
మామద్య సాత్వతశ్రేష్ఠ తాపయస్త మహాహవే ॥ 6-106-62(43604)
త్వయా హి దేవ సంగ్రామే హతస్యాపి మమానఘ ।
శ్రేయ ఏవ పరం కృష్ణ లోకే భవతి సర్వతః ॥ 6-106-63(43605)
సంభావితోఽస్మి గోవింద త్రైలోక్యేనాద్య సంయుగే।
ప్రహరస్వ యథేష్టం వై దాసోఽస్మి తవ చానఘ ॥ 6-106-64(43606)
సంజయ ఉవాచ। 6-106-65x(4203)
అన్వగేవ తతః పార్థః సమభిద్రుత్య కేశవం ।
నిజగ్రాహ మహాబాహుర్బాహుభ్యాం పరిగృహ్య వై ॥ 6-106-65(43607)
నిగృహ్యమాణః పార్థేన కృష్ణో రాజీవలోచనః ।
జగామైవైనమాదాయ వేగేన పురుషోత్తమః ॥ 6-106-66(43608)
పార్థస్తు విష్టభ్య బలాచ్చరణౌ పరవీరహా ।
నిజగ్రాహ హృషీకేశం కథంచిద్దశమే పదే ॥ 6-106-67(43609)
తత ఏవమువాచార్తః క్రోధపర్యాకులేక్షణం ।
నిఃశ్వసంతం యథా నాగమర్జునః ప్రణయాత్సఖా ॥ 6-106-68(43610)
నివర్తస్వ మహాబాహో నానృతం కర్తుమర్హసి ।
యత్త్వయా కథితం పూర్వం న యోత్స్యామీతి కేశవ ॥ 6-106-69(43611)
మిథ్యావాదీతి లోకాస్త్వాం కథయిష్యంతి మాధవ ।
మమైష భారః సర్వో హి హనిష్యామి పితామహం ॥ 6-106-70(43612)
శపే కేశవ శస్త్రేణ సత్యేన సుకృతేన చ।
అంతం యథా గమిష్యామి శత్రూణాం శత్రుసూదన ॥ 6-106-71(43613)
అద్యైవ పశ్య దుర్ధర్షం పాత్యమానం మహారథం ।
తారాపతిమివాపూర్ణమంతకాలే యదృచ్ఛయా ॥ 6-106-72(43614)
మాధవస్తు వచః శ్రుత్వా ఫల్గునస్య మహాత్మనః।
`అభవత్పరమప్రీతో దృష్ట్వా పార్థస్య విక్రమం'।
న కించిదుక్త్వా సక్రోధ ఆరురోహ రథం పునః ॥ 6-106-73(43615)
తౌ రథస్థౌ నరవ్యాఘ్రౌ భీష్మః శాంతనవః పునః।
వవర్ష శరవర్షేణ మేఘో వృష్ట్యా యథాఽచలౌ ॥ 6-106-74(43616)
ప్రాణానాదత్త యోధానాం పితా దేవవ్రతస్తవ।
గభస్తిభిరివాదిత్యస్తేజాంసి శిశిరాత్యయే ॥ 6-106-75(43617)
యథా కురూణాం సైన్యాని బభంజుర్యుధి పాండవాః ।
తథా పాండవసైన్యాని బభంజ యుధి తే పితా ॥ 6-106-76(43618)
హతవిద్రుతసైన్యాస్తు నిరుత్సాహా విచేతసః ।
నిరీక్షితుం న శేకుస్తే భీష్మమప్రతిమం రణే ॥ 6-106-77(43619)
మధ్యం గతమివాదిత్యం ప్రతపంతం స్వతేజసా ।
తే వధ్యమానా భీష్మేణ శతశోఽథ సహస్రశః ॥ 6-106-78(43620)
కుర్వాణం సమరే కర్మాణ్యతిమానుషవిక్రమం।
వీక్షాంచక్రుర్మహారాజ పాండవా భయపీడితాః ॥ 6-106-79(43621)
తథా పాండవసైన్యాని ద్రావ్యమాణాని భారత।
త్రాతారం నాధ్యగచ్ఛంత గావః పంకగతా ఇవ।
పిపీలికా ఇవ క్షుణ్ణా దుర్బలా బలినా రణే ॥ 6-106-80(43622)
తథైవ యోధా రాజేంద్ర భీష్మేణామిత్రఘాతినా।
సమరే మృదితాః సర్వే పాండవాః సహ సృంజయైః ॥ 6-106-81(43623)
మహారథం భారత దుష్ప్రకంపం
శరౌఘిణం ప్రతపంతం నరేంద్రాన్।
భీష్మం న శేకుః ప్రతివీక్షితుం తే
శరార్చిషం సూర్యమివాతపంతం ॥ 6-106-82(43624)
విమృద్గతస్తస్య తు పాండుసేనా-
మస్తం జగామాథ సహస్రరశ్మిః।
తతో హి భీష్మః సబలాన్ససైన్యా-
న్న్యవారయత్పాండుసుతాఞ్శరౌఘైః ॥ 6-106-83(43625)
జఘాన చైతాన్సుభృశం మహాబలో
మహావ్రతః పాండుసుతాన్మహాస్త్రైః ।
రణే కరూణాధిపచేదిపైర్బలై-
ర్వృతాన్సదా చక్రధరస్య పశ్యతః।
తతో బలానాం శ్రమకర్శితానాం 6-106-84(43626)
6-106-84f"
మనోఽవహారం ప్రతి సంబభూవ ॥ ॥

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే భీష్మపర్వణి భీష్మవధపర్వణి నవమదివసయుద్ధే షడధికశతతమోఽధ్యాయః ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.